Het idee is begrijpelijk. Een zzp'er die onder een herkenbaar merk werkt, met een handboek, een eigen bv of eenmanszaak en een franchiseovereenkomst, oogt als een echte onderneming. Voor de opdrachtgever voelt dat veiliger dan een losse zelfstandige. Alleen: de beoordeling van een arbeidsrelatie kijkt niet naar hoe iets oogt.
Hoe zo'n constructie meestal werkt
De opzet verschilt per formule, maar het patroon is vaak hetzelfde. De zzp'er sluit een franchiseovereenkomst met de franchisegever en betaalt daarvoor een vast bedrag of een percentage van de omzet. De franchisegever levert het merk, de werkwijze, soms de opdrachten en soms ook de tarieven. De opdrachtgever sluit een overeenkomst met de franchisegever of met de franchisenemer, afhankelijk van de formule.
Je ziet het in de zorg, in de kinderopvang, in de schoonmaak en in de techniek. Wat het in de markt aantrekkelijk maakt, is het verhaal: de zzp'er is geen losse kracht meer, maar een ondernemer met een formule erachter.
Het etiket telt niet, de praktijk wel
Sinds het Deliveroo-arrest van de Hoge Raad (2023) is de lijn helder. Wat partijen op papier zetten en wat ze bedoelen, is niet doorslaggevend. De beoordeling kijkt naar alle omstandigheden samen: hoe het werk wordt verdeeld en ingericht, wie de tijden bepaalt, of iemand in de organisatie is ingebed, hoe het tarief tot stand komt en of er echt ondernemersrisico is. Sinds het Uber-arrest uit 2025 telt ook mee of iemand buiten deze opdracht als ondernemer actief is.
Een franchiseovereenkomst is dus vooral een nieuw etiket. Draait de zzp'er bij jou mee in het rooster, onder jouw aansturing, op dezelfde plek als je eigen personeel? Dan verandert een merk op de factuur daar niets aan.
Waar een franchisemodel juist risico toevoegt
Soms maakt de constructie het zelfs ingewikkelder. Vier punten om op te letten.
1. Het gezag verschuift naar de franchisegever
Een formule werkt met regels. Een handboek, een verplichte werkwijze, kleding, rapportages, vaste tarieven. Hoe strakker die regels, hoe meer de franchisenemer ingebed raakt in de organisatie van de franchisegever. Dan ontstaat er een nieuwe vraag: is de franchisenemer misschien werknemer van de franchisegever?
2. De zzp'er bepaalt het tarief niet meer
Wie het tarief vaststelt, weegt mee in de beoordeling. Legt de formule het tarief vast, dan verdwijnt een belangrijk kenmerk van zelfstandigheid. Precies het tegenovergestelde van wat de constructie moest bereiken.
3. Extern ondernemerschap wordt kleiner
Een zzp'er die alleen onder het merk van de franchisegever naar buiten treedt, en zijn opdrachten via die formule krijgt, laat minder eigen ondernemerschap zien dan een zelfstandige met een eigen naam en eigen klanten.
4. Er komt een partij in de keten
Plaatst de franchisegever franchisenemers bij opdrachtgevers die hen aansturen, dan kan de franchisegever onder de Wtta als uitlener worden gezien. Vanaf 2027 betekent dat een toelatingsplicht, met risico's voor jou als inlener als die toelating er niet is. Meer daarover in Zzp = zonder Wtta-gedoe.
En dan de kosten. De franchisefee gaat van het uurtarief van de zzp'er af, of komt erbovenop bij de opdrachtgever. Vaak allebei een beetje. Je betaalt dan voor een laag die de juridische vraag niet oplost.
Wanneer franchise wel past
Franchise is op zichzelf geen verdacht model. Bakkers, makelaars en fietsenmakers werken er al decennia mee. Het past als de franchisenemer echt een onderneming draait: met eigen klanten, eigen personeel of investeringen, en vrijheid in hoe het werk gebeurt. De formule levert dan merk en kennis, niet een werkplek bij een opdrachtgever.
De vraag is dus niet of franchise mag. De vraag is of de formule een onderneming ondersteunt, of een dienstverband verpakt.
Vijf vragen voor je tekent
- Wie bepaalt het uurtarief: de zzp'er, de formule of jij?
- Hoeveel ruimte laat het handboek voor een eigen werkwijze?
- Werkt de franchisenemer ook voor klanten buiten de formule?
- Met wie sluit je de overeenkomst, en wie factureert?
- Heeft de franchisegever een toelating onder de Wtta, of waarom is die niet nodig?
Krijg je op die vragen geen helder antwoord, dan levert de constructie vooral een extra schakel op. Het alternatief is eenvoudiger: rechtstreeks samenwerken met zelfstandigen, met goede afspraken per opdracht en een dossier dat laat zien hoe het werk echt verliep. Dat is waar Zoriva voor is gebouwd.
Veelgestelde vragen
Voorkomt een franchisemodel schijnzelfstandigheid?
Niet vanzelf. De beoordeling kijkt naar hoe het werk feitelijk verloopt. Een franchiseovereenkomst verandert daar niets aan als de zzp'er in de praktijk wordt aangestuurd als werknemer.
Kan een franchisenemer werknemer zijn van de franchisegever?
Dat is niet uitgesloten. Hoe strakker de formule het werk, de tijden en het tarief voorschrijft, hoe meer de franchisenemer ingebed raakt in de organisatie van de franchisegever.
Valt een franchisegever onder de Wtta?
Dat kan, als de franchisegever franchisenemers bij opdrachtgevers plaatst die hen aansturen. Dan lijkt het op het ter beschikking stellen van arbeidskrachten, en is vanaf 2027 een toelating nodig.
Wat is een veiliger alternatief?
Rechtstreeks samenwerken met zelfstandigen, waarbij de zzp'er zelf het tarief en de werkwijze bepaalt en je per opdracht vastlegt wat er is afgesproken en gebeurd.
Dit artikel is algemeen van aard en geen fiscaal of juridisch advies. Wetgeving en beleid zijn bijgewerkt tot 14 november 2026. Het oordeel over een concrete arbeidsrelatie ligt bij de opdrachtgever en de zelfstandige samen; bij twijfel vraag je een fiscalist of arbeidsrechtjurist om mee te kijken.



